ChatGPT ile yapılan sohbetlerin yalnızlık ve duygusal bağımlılık üzerinde nasıl bir tesiri var? MIT’nin araştırmaları, sohbet edilen bahsin dahi bu tesirlerin şiddetini belirleyebileceğini ortaya koyuyor.
Son yıllarda, yapay zeka temelli sohbet botlarının beşerler üzerindeki tesiri giderek daha fazla ilgi çekiyor. OpenAI ve MIT Media Lab tarafından yapılan iki yeni araştırma da, kullanıcıların ChatGPT ile geçirdikleri vakit arttıkça kendilerini daha yalnız hissettiklerini ortaya koydu.
Henüz hakem kontrolünden geçmeyen bu çalışmalar, insan ve yapay zeka etkileşimlerinin ruhsal tesirlerini derinlemesine incelemeyi amaçlıyor. MIT Media Lab’in çalışmasına nazaran, ChatGPT’yi daha ağır bir halde kullanan bireyler, genel olarak artan yalnızlık ve azalan toplumsallaşma belirtileri gösterdi. Enteresan bir formda, ChatGPT ile yapılan sohbetlerin tipi, bu ruhsal tesirler üzerinde belirleyici bir rol oynadı. Örneğin şahsî hususlar kısa vadede yalnızlık hissini artırabiliyor, genel bahisler kullanıcıların ChatGPT’ye olan duygusal bağımlılıklarının artmasına yol açabiliyor.
Özellikle, insan münasebetlerinde duygusal bağlanma eğiliminde olan iştirakçiler, ChatGPT’ye daha kolay inanç geliştirdi ve bu süreçte daha yalnız hissettiklerini söz etti. Lakin, ChatGPT’nin nötr bir tonda konuştuğu sesli modun bu tesirleri bir nebze azalttığı gözlemlendi.
OpenAI’nin gerçekleştirdiği başka çalışma, 40 milyonun üzerinde ChatGPT etkileşimi ve maksatlı kullanıcı anketlerini tahlil ederek daha geniş bir perspektif sundu. Bu çalışmanın en dikkat cazibeli bulgularından biri, kullanıcıların büyük çoğunluğunun ChatGPT ile derin ve duygusal konuşmalar yapmaktan kaçındığıydı. OpenAI, “duygusal olarak ifade edici etkileşimlerin” sadece belli bir kullanıcı kümesinde ağır halde gözlemlendiğini belirtti. Bu durum, MIT’nin kaygı verici bulgularının, genel kullanıcı tabanı için daha sonlu bir ölçekte geçerli olabileceğini ortaya koyuyor.
Bu ortada, her iki çalışmanın da dikkat çeken sınırlamaları bulunuyor. MIT’nin araştırması sadece dört haftalık bir süreyi kapsarken, denetim kümesi bulunmadığı için sonuçlar daha genelleştirilemez nitelikte. OpenAI’nin çalışması ise 28 günlük bir tahlil müddetine dayanıyor. Yeniden de, bu çalışmalar yapay zeka ile beşerler ortasındaki etkileşimlerin ruhsal tesirlerinin varlığına dair güçlü işaretler sunuyor.
Bu çalışmalar, yapay zekanın hayatımızdaki artan rolü üzerine yeni soruları beraberinde getiriyor. ChatGPT üzere sohbet botlarının toplumsal bağlar ve yalnızlık üzerindeki tesirleri daha ayrıntılı araştırılmaya kıymet görünüyor. Beşerler, yapay zeka ile sağlıklı bir alaka kurarken, bu teknolojilerin duygusal ve toplumsal hayatımız üzerindeki tesirlerini anlamak değerli olacak.